sardroud

مزار محمد بن یحیی (سلطان پير)

بقعه و مزار محمد بن یحیی معروف به سلطان پیر از جمله ابنیه و آثار تاریخی و باستانی سردرود به شمار می‌رود. این مزار در محله‌ای به همین نام –در بالا دست یوخاری کوچه– بر فراز تپه‌ای مشرف به شهر سردرود در بقعه‌ای دارای گنبد آجری خشتی با درب چوبی قرار گرفته که‌ بنای‌ آن‌ در سال‌های‌ دهه ۵۰ ساخته‌ شده‌ است. زنده یاد «عبدالعلی کارنگ» در کتاب ارزشمند «آثار باستانی آذربایجان» در خصوص این مزار می‌نویسد: « ... قبر سلطان پیر سنگی بزرگ است میل خوش تراش بلندی بر بالای سر آن نصب گردیده ... در پای میل لوح شکسته‌ای نهاده شده که در آن کلمات ذیل خوانده می‌شود: « ... المحتاج الی رحمه ا... محمد بن یحیی ... عده رجب سنه خمس عشر و سبعمه». جلو بقعه تسطیح گردیده و کف بقعه از سطح این زمین هموار قریب به یک متر بلندتر است.».

 

سلطان پیر

در خصوص کیستی و شخصیت محمد بن یحیی اطلاعات چندان موثقی وجود ندارد. ملا محمد امین حشری صاحب کتاب «روضه اطهار» او را از اصحاب کبار و سردار فرقه‌ای عسگر نامیده اما اینکه وی چه کسی بوده و سردار کدام فرقه عسگر بوده است را معلوم نکرده است. وی در خصوص شخصیت سلطان پیر چنین می‌نویسد: «در قریه سردرود قریب باب «ماره خونی» مزار یکی از اصحاب کبار واقع است و آن حضرت را سپهسالار فرقه می‌گویند به این اعتبار که سردار فرقه‌ای عسگر بوده اند.». مزار سلطان پیر از حیث جایگاه اجتماعی و دینی مورد احترام عامه و مردم اهالی محل بوده و در ایام و مناسبت‌های مذهبی -خصوصا ایام محرم و روزهای تاسوعا و عاشورای حسینی- محل توجه و نظر علاقمندان و دوستداران ائمه (ع) می‌باشد. این مزار هم اینک دارای ضریح فلزی (نرده) بوده که روی قبر و میل آن نیز با پارچه‌های سبز رنگی مستور و مزیین است. بقعه وی نیز علاوه بر در ورودی، دارای سه پنجره کوچک در سه قسمت دیگر است. این مزار و بقعه در تاریخ ۱۳۸۵/۱۲/۵ در فهرست آثار ملی کشور قرار گرفته و به شماره ۱۷۵۰۵ در سازمان میراث فرهنگی به ثبت رسیده است.